DELİLİK...

16. yüzyıla kadar deliler tehlikeli görülmeyip, delilik erilemeyen bir sır olarak kabul görürmüş. Onlardan çekinilir, saygıyla sarmalanmış bir ürküntüyle yaklaşılırmış bu tiplere. Kimi olaylar, onların acayip davranışlarına göre yorumlanırmış;

“Deli göle işemiş, gene kıtlık olacak demek ki!” gibi yorumlar yapılırdı diye anlatır Ferhan Şensoy “Eşeğin Fikri” adlı kitabının bir bölümünde. (Bu alıntımızın münasebetiyle kendisine Allah’ın rahmeti üzerine olsun.) diyerek alıntımıza devam edelim.

Daha sonraları deliler lanetlenmiş ve tehlikeli kimseler olarak görülmüş. Cezalandırılmışlar, dövülerek, zincirlere vurularak, işkence edilerek, akıllandırılacakları düşünülmüş ve bu düşünce 300 yıl kadar sürmüş.

19. yüzyılda deliliğin tıbbi bir konum olduğu, başka hastalıklar gibi tedavi edilebileceği düşüncesi ağırlık kazanmışsa da, o günden bugüne hiçbir delinin tedavi yoluyla akıllandığı görülmemiş ve delillere ne yapılırsa yapılsın akıllarının başlarına gelebileceği konusu çözülememiştir.

Nedir yani delilik? Nasıl deli olunur?

Kimileri kuzu beyni yiyenlerin delirdiğini ileri sürerken; ancak kuzu beyni de yemeyip doğuştan deli olanlar var.

Böyle bir konuya nereden takıldım derseniz, R. Yılmaz’ın; “Delilik bana göre MASKELİ balo misali yaşanan dünyada MASKESİZ OLMAKTIR.” sözünün günümüzdeki insan görüntülerinin düşünselliğinden.

Şöyle bir çevrenizde yaşanan kanlı olaylara, ölümlere, çevre katliamlarına, savaşlara, hiç yoktan taşlı sopalı kavgalara... Bunlar yetmezmiş gibi kendisinin insanca yaşamasını sağlamayan, yoksulluğa mahkûm edilen kitlelerin, bu düzeni sürdüren bazı siyasal anlayışlara hâlâ alkış tutabilmesine…

Kimlerin deli, kimlerin akıllı olduğu meselesi, işte tam da burada yeniden düşünülmeyi hak ediyor.

Bu noktada, deliliği başka bir pencereden anlatan Eyüp Cüce’nin dizelerine kulak verelim:

“Kibrit icat ederek dağları yakmaz deli,

Kurşun icat ederek canlıya sıkmaz dedi,

İnsanlığı harp denen bataklığa sokmaz deli,

Onların hünerleri ok fırlatan yayda var.

Aldırma deli gönül, delilikte fayda var.”

Bugün yaşananlara baktığımızda; kimlerin deli, kimlerin deli olmadığına karar vermek aslında o kadar da zor olmasa gerek.