ÇALIŞKAN’DAN ENGELLİ MAAŞLARINA TEPKİ: “BU YOKSULLUK DEĞİL, YOKSUNLUK”

Bandırma Engelime Renk Ver Derneği Başkanı Nercü Çalışkan, 2026 yılı engelli maaşlarının açıklanmasının ardından yazılı bir açıklama yaptı. Çalışkan, engelli bireylerin artan yaşam maliyetleri karşısında temel ihtiyaçlarını karşılamakta zorlandığını vurguladı.

Açıklamasında sosyal devlet anlayışının uygulamada karşılık bulmadığını belirten Çalışkan, engelliliğin yalnızca bireysel bir durum değil; ekonomik, sosyal ve yönetsel sorunların ortasında bırakılmış bir yaşam gerçeği hâline geldiğini belirtti. Başkan Çalışkan, “2026 yılına gelmiş bir ülkede engelli bireylerin hâlâ temel yaşam mücadelesi vermek zorunda kalması, sosyal devlet anlayışının ciddi biçimde sorgulanmasını gerektiriyor. Engellilik bugün yalnızca bireysel bir durum değil; ekonomik, sosyal ve yönetsel sorunların tam ortasında bırakılmış bir hayat gerçeğidir. Artan kiralar, yükselen gıda fiyatları, enerji giderleri ve sağlık harcamaları karşısında engelli bireylerin gelirleri her geçen gün erimektedir. Sosyal yardımlar ise yaşam maliyetleriyle arasındaki uçurum büyüdükçe anlamını yitirmektedir. Bir engelli bireyin aldığı destekle ay sonunu getirmesi artık mümkün değildir. Bu tablo, yoksulluk değil; yoksunluk tablosudur.”dedi.

“Engelli Bireyi Sosyal Hayattan Olduğu Kadar Ekonomik Hayattan da Dışlamaktadır”

En büyük sorunlardan birinin, engelli bireyin kendi yaşamı yerine ailesi üzerinden değerlendirilmesi olduğunu söyleyen Çalışkan, “Türkiye Cumhuriyeti Anayasası engelli bireyler için devlete açık sorumluluklar yüklemektedir. Ancak bu sorumluluklar uygulamada karşılık bulmadığında, haklar yalnızca metinlerde var olmaktadır. Engelli birey, hakkı olan desteğe ulaşmak için sürekli kendini ispatlamak zorunda bırakılmakta; bürokrasi içinde görünmez hâle gelmektedir. En büyük sorunlardan biri, engelli bireyin kendi yaşamı yerine ailesi üzerinden değerlendirilmesidir. Yetişkin bir engelli bireyin hanedeki başka bir gelire bağlı görülmesi, onun bağımsız bir birey olarak kabul edilmediğinin açık göstergesidir. Aynı evde yaşamak, aynı imkânlara sahip olmak değildir. Bu yaklaşım engelli bireyi sosyal hayattan olduğu kadar ekonomik hayattan da dışlamaktadır.”dedi.

“Engelli Bireyin Sesinin Duyulması da Zorlaşmakta”

Evde bakım desteğinin de yetersiz olduğunu söyleyerek eleştirilerde bulunan Başkan Çalışkan, “Evde bakım desteği konusu ise ayrı bir adaletsizlik alanıdır. Bakım verenlerin emeği sistematik biçimde görünmez kılınmaktadır. 24 saat süren bir bakım, ‘aile içi sorumluluk’ denilerek değersizleştirilmekte; bakım verenler hem sosyal hayattan hem de çalışma hayatından kopmaktadır. Buna rağmen verilen destek, yoksulluk sınırının çok altında kalmaktadır. Bu noktada engelli alanında faaliyet gösteren sivil toplum kuruluşlarının durumu da göz ardı edilemez. Bugün birçok STK, sahadaki sorunları bilmesine rağmen çözüm üretme gücünden yoksun bırakılmıştır. Görüş bildiren ama karar alamayan, çağrı yapan ama karşılık bulamayan bir yapıya dönüşmüşlerdir. Sivil toplumun etkisizleştirildiği bir ortamda, engelli bireyin sesinin duyulması da zorlaşmaktadır.”diye konuştu.

“Engelli Bireylerin Talebi Ayrıcalık Değildir”

Engelli bireylerin yaşam hakkının sosyal politikalarla güçlendirilmesi gerektiğini vurgulayan Başkan Çalışkan, “Engelli bireylerin sorunları; törenlerde, temsili günlerde ya da sembolik etkinliklerde çözülmüyor. Gerçek sorunlar mutfakta, pazarda, hastanede ve kira kontratlarında yaşanıyor. Bu gerçek görülmeden atılan her adım eksik kalıyor. Bugün engelli bireylerin talebi ayrıcalık değildir. Talep edilen şey onurlu bir yaşam, erişilebilir bir sistem ve uygulanan haklardır. Engelli bireylerin hayatı ertelenemez. Sosyal devlet anlayışı beklemeye alınamaz. Çünkü adalet geciktikçe, hayat daha da ağırlaşmaktadır.” dedi.

Haber: Selin Girgin